گشتِ کتاب‌ها
کتاب

راهنمای توپچی فریبکار

نوشته‌ی سالوادور دالی ترجمه‌ی محمدرضا اصلانی

نشرِ فرهنگ نشر نو۱۳۹۹چاپِ ۲۹۶ صفحهکاغذیشابک 9786008547013
هنوز در قفسه‌ی کسی نیست
به قفسه‌ام
کتاب راهنمای توپچی فریبکار یک راهنمای جامع، با زبانی جدی و علمی و دقیق و ارجاعاتی گسترده به متون فلسفی و ادبی یونان و روم درباره‌ی چیستی و کاربردهای باد شکم. حتماً با خود می‌گویید که نویسنده‌ی چنین رساله‌ای بی‌بروبرگرد باید عبید زاکانی باشد. هم بله و هم نه. دالی نقاشی بود که علیه تمام قواعد مستقر نقاشی در زمان خود موضع داشت. جدیت آکادمی‌ها و نقاشان رسمی او را آزار می‌داد. قواعد سفت و سخت و متعصبانه برایش غیرقابل‌تحمل بود و آزادی تخیلش با جریان رسمی نقاشی محدود می‌شد. او در مقابل هر چیزی که چنین آزارش می‌داد و محدودش می‌کرد ایستاد. چنین هنرمندی همواره کمی عبید زاکانی در ذهن خود دارد. چه بشناسد و چه نه. به همین دلیل هم دست می‌برد به نوشتن رساله‌ای مسخره و مبتذل که در آن همه چیز را از طریق زبان جدی و رسمی خود دست می‌اندازد و مسخره می‌کند. برای شکستن قواعد جدی مستقر، همواره به میزان بالایی شوخ‌طبعی نیاز است و چه چیز بهتر از شوخی و خنده‌ای که باد شکم فراهم می‌کند؟بخش اول کتاب به توضیح در مورد چیستی باد شکم اختصاص داده شده و دالی با انتخاب سبکی ادیبانه و تخصصی و ارجاع به متون مهم و جدی فلسفه و ادبیات، هر چه را مربوط به صلبیت و تعصب دانشگاهی است، مسخره می‌کند. بخش دوم کتاب از توضیحات بخش اول استفاده می‌کند و کاربردهای مفید باد شکم در جامعه را توضیح می‌دهد: شکستن جدیت فضاهای رسمی، بحث‌های حوصله‌سربر فلسفی، اداهای مصنوعی ادبی، هیجان‌زدگی علمی و در کل شکستن هر چه خود را بیش از حد مهم و جدی می‌پندارد. طنز و بی‌پروایی دالی سایه‌روشنی بسیار جذاب میان لحن و سبک جدی و موضوع مبتذل کتاب برقرار کرده و هر لحظه با مقولات جدی اخلاقی و عرفی در ذهن مخاطب مبارزه می‌کند. به همین دلیل هم خواندن این کتاب از یک جهت بسیار سخت و گاهی غیرقابل‌تحمل و از جهت دیگر بسیار مفرح و جذاب است. امتحان کنید.