
کتاب
پاترپانچالی (۲)
نوشتهی ساتیا جیت رای
هنوز در قفسهی کسی نیست
چه برای سینماگران و چه برای دوستداران و تماشاگران جدی سینما، خواندن فیلمنامههای آثار کلاسیک سینمای جهان، دو خاصیت لذت و آموزش را توأماً دارد؛ بهخصوص در سینمای ما که مدام صحبت از «مشکل فیلمنامه» است. صد سال سینما، صد فیلمنامه، فقط یک اشاره به صدسالگی سینما، و همان بازی دلپذیر همیشگی با اعداد و کلمات است. امیدمان این است که تعدادی از فیلمنامههای باارزش تاریخ سینما در این مجموعه منتشر شود. پاترپانچالی اولین فیلم ساتیا جیترای، و نخستین قسمت از «تریلوژی آپو»، یکی از مشهورترین سهگانههای تاریخ سینماست. رای، حدود پنجاهسال پیش، چهرهی دیگری از سینمای هند نشان داد؛ سینمایی که به ابتذال و سطحینگری شهره بود و هست. پاترپانچالی هرچند نشانهی علایق ادبی رای ــ به دلیل پسزمینهی فرهنگی و خانوادگی، و علاقهاش به رابیندرانات تاگور ــ بود، اما حکایت از سلیقه و استعدادی بصری نیز داشت که بعدها با آثار دیگرش و یافتن رهروانی، تبدیل به یک سبک شد.